ผู้รับเหมาก่อสร้างควรใช้แอปลงเวลาคนงานแบบไหน

บริษัทรับเหมาก่อสร้างส่วนใหญ่ในไทยไม่ได้ต้องการ “ซอฟต์แวร์เดียวทำได้ทุกอย่าง” สิ่งที่มักขาดคือ วิธีที่เชื่อถือได้ในการรู้ว่าใครอยู่ที่ไซต์ไหน กี่โมง และทำอะไรไปบ้าง จากโทรศัพท์ Android ที่ช่างถืออยู่แล้ว โปรแกรมบัญชี ประมาณราคา และบริหารโครงการใช้ต่อได้ตามเดิม จุดที่รั่วไหลมากที่สุดคือการลงเวลาและรูปหน้างาน

บทความนี้เขียนสำหรับเจ้าของบริษัท ผู้จัดการโครงการ และโฟร์แมนของผู้รับเหมาขนาดเล็กถึงกลาง: ปัญหาที่หน้างาน กฎหมายที่ควรรู้ ซอฟต์แวร์แต่ละประเภททำอะไรได้ และวิธีเลือกกับวิธีเริ่มใช้โดยไม่วุ่นวาย

ปัญหาที่คุ้นเคยในไซต์งาน

ผู้รับเหมาที่มีคนทำงานหน้างาน 200 คน อาจมีพนักงานประจำแค่ 25 คน ที่เหลือเป็นช่างและกรรมกรรายวันผ่านหัวหน้าชุด ทีมเหมาค่าแรง ผู้รับเหมาช่วงงานระบบ งานแบบหล่อ และแรงงานข้ามชาติจากเมียนมา กัมพูชา และลาวจำนวนมาก ผลที่ตามมาคือ

• ไม่มีใครรู้จำนวนคนที่แน่นอน หัวหน้าชุดแจ้งว่ามา 30 แรง โฟร์แมนนับได้ 24 ปลายงวดก็จ่ายตามที่หัวหน้าชุดแจ้งเพราะไม่มีอะไรเทียบ
• ฝากลงชื่อ สมุดลงชื่อที่ออฟฟิศสนามหรือเครื่องสแกนนิ้วที่ประตู คนเดียวลงให้เพื่อนหลายคน
• เครื่องลงเวลาแพ้สภาพไซต์งาน ฝุ่นปูน ฝน ไฟดับ ประตูชั่วคราวย้ายตามความคืบหน้า มือช่างที่หยาบกร้านสแกนนิ้วไม่ติด
• รายงานผ่านกลุ่ม LINE รูปเหล็กเสริมก่อนเทคอนกรีต รูปเทคอนกรีต รูปความปลอดภัย กระจายอยู่หลายกลุ่ม เมื่อเจ้าของงานหรือผู้ควบคุมงานถามถึงงานชิ้นหนึ่ง ต้องเลื่อนแชตเป็นพันข้อความ และรูปที่หาเจอก็ถูกบีบอัดจนไม่เหลือตำแหน่ง
• ชั้นใต้ดินและไซต์ต่างจังหวัดไม่มีสัญญาณ รูปถูกส่งตอนค่ำ และไม่มีใครรู้ว่าจริงๆ ถ่ายไว้ตอนไหน

กฎหมายที่ควรรู้ (ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย)

ส่วนนี้สรุปเฉพาะหลักการทั่วไป กฎหมายมีการแก้ไขอยู่เสมอ ควรตรวจสอบฉบับปัจจุบันหรือปรึกษานักกฎหมาย บทความนี้ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย

• พ.ร.บ.คุ้มครองแรงงาน กำหนดเวลาทำงานปกติ เวลาพัก และการทำงานล่วงเวลา งานบางประเภทที่อาจเป็นอันตรายมีเวลาทำงานต่อวันสั้นกว่างานทั่วไป บันทึกเวลาของแต่ละคน รวมถึงลูกจ้างรายวัน คือพื้นฐานของการจ่ายค่าจ้างและค่าล่วงเวลาให้ถูกต้อง
• แรงงานข้ามชาติ ต้องมีเอกสารและใบอนุญาตทำงานตามกฎหมายการทำงานของคนต่างด้าว การรู้ว่าใครทำงานที่ไซต์ไหนในแต่ละวันช่วยให้นายจ้างตรวจสอบรายชื่อได้ง่ายขึ้น แต่แอปลงเวลาไม่ได้ตรวจสอบสถานะเอกสารแทนคุณ
• ความปลอดภัยในการทำงาน นายจ้างต้องดูแลความปลอดภัย อาชีวอนามัย และสภาพแวดล้อมในการทำงาน การรู้แน่ชัดว่าใครอยู่ในไซต์เป็นเรื่องพื้นฐานเมื่อเกิดเหตุ
• PDPA (พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562) รูปและตำแหน่งของคนงานเป็นข้อมูลส่วนบุคคล ควรมีนโยบายเขียนไว้ว่าเก็บเพื่ออะไร ใครดูได้ และเก็บนานเท่าไร

ซอฟต์แวร์แต่ละประเภทและบทบาท

ประเภท	ทำได้ดี	ข้อจำกัด
โปรแกรม HR และเงินเดือน	ข้อมูลพนักงาน สัญญา ประกันสังคม สลิปเงินเดือน	ไม่รู้ว่าช่างของผู้รับเหมาช่วงมาทำงานจริงไหม
ซอฟต์แวร์บริหารโครงการก่อสร้าง	แผนงาน แบบ BOQ ความคืบหน้า การอนุมัติ	มักหนักเกินไปสำหรับช่าง ต้องฝึกใช้
เครื่องสแกนนิ้ว / สแกนหน้า	สำนักงานและโรงงานที่อยู่กับที่	ฝุ่น ไฟดับ ประตูย้าย หลายไซต์
สมุดลงชื่อ + กลุ่ม LINE	ฟรี ทุกคนคุ้นเคย	กันการฝากลงชื่อไม่ได้ รูปถูกบีบอัด ค้นหายาก
แอปลงเวลาด้วยรูป + GPS	ลงเวลาแยกตามไซต์ รูปหน้างานมีเวลาและตำแหน่ง รายงานรูป	เงินเดือน ประมาณราคา แบบก่อสร้าง

สำหรับผู้รับเหมาขนาดเล็ก แอปลงเวลาด้วยรูปมักเป็นส่วนที่เริ่มได้ง่ายที่สุด เพราะช่างแค่เปิดกล้องแล้วกดถ่าย การเปรียบเทียบกับเครื่องสแกนนิ้วดูได้ที่ เครื่องสแกนนิ้ว หรือ แอปลงเวลา

SnapID Mark ใช้อย่างไรในงานก่อสร้าง

SnapID Mark คือแอปกล้อง (Android, iPhone) พร้อมเว็บไซต์ผู้ดูแลสำหรับบริษัท ทุกรูปประทับ เวลาจากเซิร์ฟเวอร์ พิกัด GPS ที่อยู่ โลโก้บริษัท รหัส SnapID และคิวอาร์โค้ด ใครก็ตรวจสอบรูปได้ และรูปที่ถูกแก้ไขจะถูกตรวจพบ

หนึ่งไซต์งาน หนึ่งสถานที่พร้อมจีโอเฟนซ์

เพิ่มแต่ละไซต์พร้อมจุดศูนย์กลางและรัศมี วางจุดศูนย์กลางไว้ที่ประตูหรือออฟฟิศสนามที่ช่างยืนลงเวลาจริง ช่างกดเข้างานแล้วถ่ายรูปหนึ่งรูป ไม่ต้องเซลฟี่ ถ่ายป้ายโครงการหรือพื้นที่ทำงานแทนได้ การเข้างานนอกรัศมีจะถูกติดแฟล็ก หรือถูกบล็อกหากบริษัทกำหนดให้ลงเวลาภายในสถานที่เท่านั้น ใบลงเวลาแสดงสถานะ ตรงเวลา / สาย / ไม่มีการเข้างาน / ไม่มีการออกงาน / ขาด แล้วส่งออกเป็น Excel รายละเอียดเฉพาะหน้างานดูที่ ลงเวลาทีมก่อสร้างด้วยโทรศัพท์

หัวหน้าชุด ผู้รับเหมาช่วง และการฝากลงชื่อ

• หนึ่งคนหนึ่งบัญชี รูปเข้างานผูกกับคนที่ถ่าย หัวหน้าชุดจึงลงเวลาแทนทั้งชุดไม่ได้ GPS ปลอมถูกปฏิเสธเสมอ และบล็อกเครื่องที่ root ได้
• ผู้รับเหมาช่วงเข้าเวิร์กสเปซเดียวกับผู้รับเหมาหลัก หนึ่งที่นั่งต่อคน ผู้รับเหมาหลักเห็นจำนวนคนจริงของแต่ละชุด
• เชิญได้เร็ว ด้วยคิวอาร์โค้ดที่ติดไว้ที่ออฟฟิศสนาม หรือรหัส 6 ตัวอักษร คนที่จบงานแล้วระงับหรือลบออกจากเวิร์กสเปซ
• แรงงานข้ามชาติ หน้าจอแอปยังไม่มีภาษาเมียนมา เขมร หรือลาว แต่ขั้นตอนหลักมีแค่กดเข้างานแล้วถ่าย ให้หัวหน้าชุดที่พูดได้สองภาษาสอนในวันแรก
• ช่างที่ไม่มีสมาร์ตโฟน หัวหน้าชุดถ่ายรูปรวมทั้งชุดตอนเช้าพร้อมช่อง จำนวนคน และใช้ใบลงชื่อกระดาษที่มีลายเซ็นคู่กัน ไม่เข้มเท่าการลงเวลารายคน แต่แน่นกว่าสมุดอย่างเดียวมาก

รายงานรูปประจำวันและหลักฐานการตรวจรับงาน

ตั้ง ช่องข้อมูลบังคับ เช่น งาน ชั้น/แนวเสา หรือ รายการตรวจรับ รูปเหล็กเสริมก่อนเท รูปท่อก่อนกลบ รูปกันซึมก่อนปูกระเบื้อง ทั้งหมดมีเวลาที่เชื่อถือได้ มีตำแหน่ง และอยู่ในโปรเจกต์ที่ถูกต้อง บนเว็บไซต์ผู้ดูแลกรองตามโปรเจกต์ วันที่ หรืองาน แล้วส่งออก รายงาน PDF ให้เจ้าของงาน หรือ ZIP รูปต้นฉบับ ไว้เก็บเอกสาร ตัวอย่างรูปแบบดูที่ รายงานรูปประจำวันงานก่อสร้าง

ชั้นใต้ดินและไซต์ต่างจังหวัด

ไม่มีสัญญาณก็ยังลงเวลาและถ่ายรูปได้ เวลายังเชื่อถือได้ รูปอัปโหลดเมื่อมีสัญญาณ และรูปที่อัปโหลดช้าจะถูกทำเครื่องหมายให้ผู้จัดการโครงการเห็น

สิ่งที่ยังไม่มี

SnapID Mark ไม่คำนวณค่าแรง ไม่คิดค่าเหมาตามปริมาณงาน ไม่จัดการแบบ BOQ หรือความคืบหน้าตามแผน ไม่ติดตามตำแหน่งต่อเนื่อง และยังไม่มี API เชื่อมระบบอื่น ทุกคนต้องมีสมาร์ตโฟน (Android 7.0 ขึ้นไป หรือ iPhone) และบัญชีอีเมล รหัส SnapID ก็ไม่ใช่การประทับเวลาที่ได้รับการรับรองตามกฎหมาย

เช็กลิสต์การเลือกแอป

1. ช่างใช้บน Android ราคาประหยัด ได้ ขั้นตอนน้อย
2. ลงเวลาและถ่ายรูปได้แม้ไม่มีสัญญาณ เวลาไม่ได้มาจากโทรศัพท์
3. หลายไซต์ แต่ละไซต์มีรัศมีของตัวเอง ปรับได้เมื่อประตูย้าย
4. กันการฝากลงชื่อ ด้วยบัญชีรายคนและปฏิเสธ GPS ปลอม
5. ผู้รับเหมาช่วงอยู่ในที่เดียวกัน ผู้รับเหมาหลักเห็นจำนวนคนจริง
6. ช่องข้อมูลบังคับ ตามงาน เพื่อให้ค้นรูปได้
7. ส่งออกใบลงเวลา Excel และรายงาน PDF
8. เจ้าของงาน ตรวจสอบรูปเองได้ ด้วยคิวอาร์โค้ด

เริ่มใช้ภายใน 2–3 สัปดาห์

1. เลือกไซต์งานหนึ่งแห่ง กับสองถึงสามชุดเป็นจุดทดลอง
2. ตั้งสถานที่ เวลาทำงาน และช่องข้อมูลบังคับ บนเว็บไซต์ผู้ดูแล
3. ประชุมก่อนเริ่มงาน 15 นาที อธิบายว่าทำไมต้องลงเวลาด้วยรูปและใครดูรูปได้ แล้วติดตั้งแอปให้ทั้งชุดตรงนั้นเลย
4. ออกนโยบายสั้นๆ ว่าถ่ายอะไร เมื่อไร และเก็บนานเท่าไร
5. ใช้คู่กับสมุดลงชื่อเดิม สองสัปดาห์ แล้วเทียบจำนวนแรงของแต่ละชุด
6. ขยาย ไปไซต์อื่นและให้ผู้รับเหมาช่วงเข้าร่วม

ทุกเวิร์กสเปซเริ่มต้นด้วย 5 ที่นั่งฟรี ทีมใหญ่กว่านั้นดูที่ ราคา

คำถามที่พบบ่อย

แอปลงเวลาแบบไหนใช้กับหลายไซต์งานพร้อมกันได้

เลือกแอปที่ตั้งได้หลายสถานที่และแต่ละแห่งมีรัศมีของตัวเอง ใน SnapID Mark แต่ละไซต์คือหนึ่งสถานที่ ช่างที่ย้ายไซต์ในวันเดียวกันเข้างานที่ไซต์แรกและออกงานที่ไซต์สุดท้าย

จะกันคนงานฝากลงชื่อได้อย่างไร

ให้แต่ละคนมีบัญชีบนโทรศัพท์ของตัวเอง การเข้างานทุกครั้งเป็นรูปที่มีเวลาจากเซิร์ฟเวอร์และตำแหน่ง และ GPS ปลอมถูกปฏิเสธ ถ้าต้องการเข้มขึ้น นโยบายอาจกำหนดให้เซลฟี่พร้อมหมวกนิรภัย

รูปจากแอปใช้เป็นหลักฐานตรวจรับงานได้ไหม

รูปที่มีเวลาและตำแหน่งที่ตรวจสอบได้ทำให้เอกสารน่าเชื่อถือขึ้น แต่ยังต้องมีใบตรวจรับงานที่ลงนามตามสัญญา รูปเป็นหลักฐานประกอบ

ช่างของผู้รับเหมาช่วงต้องติดตั้งแอปไหม

ควรติดตั้ง ถ้าผู้รับเหมาช่วงไม่ยอม ก็สร้างเวิร์กสเปซของตัวเองแล้วส่งใบลงเวลามา หรือให้หัวหน้าชุดถ่ายรูปรวมตอนเช้าแทน

LINE และชื่อผลิตภัณฑ์อื่นในบทความนี้เป็นเครื่องหมายการค้าของเจ้าของแต่ละราย กล่าวถึงเพื่อการอธิบายเท่านั้น